Ιωάννα Ν. Τριπερίνα, Ψυχολόγος MSc Occ Psy αρ. αδ. 3750/19.5.97

>Ψυχολογία Προσώπων  >Οργανωσιακή Ψυχολογία  >Ψυχολογία Δ.Β.Μάθησης  >Βιογραφικό  >Blog  >Στοιχεία επικοινωνίας  >English  

 

 

> Φιλοσοφική Ψυχολογία, Υπαρξιακή Ψυχολογία, Ηθική Φιλοσοφία, Ορθόδοξη Χριστιανική Ηθική

 

της Ι.Ν.Τριπερίνα, Ψυχολόγου, MSc Occ Psy

 

Η θεραπευτική αποστολή της Εκκλησίας

Ανάγκη για ηθική

Καλλιέργεια σοφίας

Διαπολιτισμική έρευνα, θρησκεία, ασθένεια, διαχείριση φόβου θανάτου, διαδίκτυο

Θρησκευτικές κοινότητες και άνθιση της ανθρωπότητας

Αληθινός, αυθεντικός εαυτός

Τα πάθη της ψυχής

Ηθική και διλήμματα

Ερωτήσεις

Έρως και Ψυχή

Υπαρξιακές αγωνίες

 

Διαβάστε ακόμα:

Ψυχογλωσσολογία

 

photo by avi richards on unsplash

 

 

Η θεραπευτική αποστολή της Εκκλησίας

Η θεραπευτική αποστολή της Εκκλησίας δεν είναι να δημιουργήσει μια εναλλακτική θρησκευτική ιατρική έναντι της επιστημονικής ιατρικής, αλλά ούτε και να προσφέρει ένα είδος γλυκερής συναισθηματικής παρηγοριάς στον πάσχοντα. Περισσότερα από τον υπεύθυνο του Οικουμενικού Πατριαρχείου για την Ποιμαντική Διακονία στο Χώρο της Υγείας π. Σταύρο Κοφινά:

http://www.pastoralhealth-ep.com/library/pastoral/pt08062018?lang=el

Copyright, 8/6/18, +SKK

 

 

Ανάγκη για ηθική

Η ηθική είναι βασική ψυχολογική ανάγκη.

Morality is a basic psychological need.

http://journals.sagepub.com/doi/abs/10.1177/1948550618772011

Copyright, 19/6/18, I. N. T.

 

 

Καλλιέργεια σοφίας

Σε ένα νέο review που πρόσφατα δημοσιεύτηκε στο European Psychologist*, ο Igor Grossman του University of Waterloo αναφέρεται σε ένα κονστρουκτιβιστικό μοντέλο καλλιέργειας της σοφίας, η οποία περιλαμβάνει: 

Διανοητική ταπεινοφροσύνη

Εκτίμηση ευρύτερων προοπτικών

Επίγνωση ότι οι κοινωνικές σχέσεις μπορούν να αλλάξουν

Προθυμία για συμβιβασμό ή ενσωμάτωση διαφορετικών απόψεων.

* http://psycnet.apa.org/record/2018-02884-003

Copyright, 22/2/18, I. N. T.

 

 

Διαπολιτισμική έρευνα, θρησκεία, ασθένεια, διαχείριση φόβου θανάτου, διαδίκτυο

Προσφάτως δημοσιευμένη έρευνα μαρτυρά: Εξετάσαμε προβλέψεις σχετικά με τη θρησκευτικότητα και τις διαδικασίες διαχείρισης του τρόμου σε 16 έθνη. Συγκεκριμένα, εξετάσαμε την εβδομαδιαία διακύμανση του όγκου αναζήτησης δεδομένων στην Google σε κάθε έθνος για 12 χρόνια (όλες τις εβδομάδες για τις οποίες υπήρχαν διαθέσιμα δεδομένα). Σε όλες τις 16 χώρες, υψηλότερη από ό,τι συνήθως εβδομαδιαία αναζήτηση δεδομένων για απειλητικές για τη ζωή ασθένειες (καρκίνος, διαβήτης και υπέρταση) προέβλεπε αύξηση στην αναζήτηση του όγκου δεδομένων για θρησκευτικό περιεχόμενο (π.χ. Θεός, Ιησούς, προσευχή) την επόμενη εβδομάδα. Αυτό το αποτέλεσμα συνέβη αφού ελέγχθηκε (α) η πρόσφατη, παρελθούσα και ετήσια διακύμανση του όγκου δεδομένων θρησκευτικών αναζητήσεων, (β) η αύξηση στην αναζήτηση του όγκου δεδομένων που συνδέεται με τις θρησκευτικές αργίες/γιορτές, και (γ) η μεταβολή στις αναζητήσεις για μη απειλητικές για τη ζωή ασθένειες (πονόλαιμος). Οι διαδικασίες μείωσης της απειλής στη διαχείριση του τρόμου εμφανίζονται σε ολόκληρο τον πλανήτη. Επιπλέον, μπορεί να εμφανιστούν σε πολύ μεγαλύτερες περιόδους από εκείνες που μελετήθηκαν στο εργαστήριο. Η διαχείριση των φόβων για το θάνατο μέσω της ρύθμισης των θρησκευτικών πεποιθήσεων φαίνεται να είναι πολιτισμικά διάχυτη.

Pelham B.W. et al. (2018). Searching for God: Illness-Related Mortality Threats and Religious Search Volume in Google in 16 Nations. Personality and Social Psychology Bulletin. Vol 44, Issue 3, 2018. http://journals.sagepub.com/doi/abs/10.1177/0146167217736047

Copyright, 9/2/18, I. N. T.

 

Θρησκευτικές κοινότητες και άνθιση της ανθρωπότητας

Η συμμετοχή σε θρησκευτικές υπηρεσίες συνδέεται με πολλές πτυχές της ακμής (άνθισης) της ανθρωπότητας, συμπεριλαμβανομένης της ευτυχίας και της ικανοποίησης από τη ζωή, της ψυχικής και σωματικής υγείας, της σημασίας και του σκοπού, του χαρακτήρα και της αρετής και των στενών κοινωνικών σχέσεων. Τα αποδεικτικά στοιχεία για τις επιπτώσεις των θρησκευτικών κοινοτήτων σε αυτά τα ακμάζοντα αποτελέσματα προέρχονται σε αυτό το άρθρο* από αυστηρά διαχρονικές μελέτες με εκτεταμένο έλεγχο των παραγόντων που υπάρχουν ταυτόχρονα προκαλώντας πιθανή σύγχυση. Οι σχέσεις με την ακμή είναι πολύ ισχυρότερες στην κοινοτική θρησκευτική συμμετοχή παρά στην πνευματική-θρησκευτική ταυτότητα ή στις ιδιωτικές πρακτικές. Ενώ η κοινωνική υποστήριξη είναι ένας σημαντικός μηχανισμός που συνδέει τη θρησκεία με την υγεία, αυτό εξηγεί μόνο ένα μικρό μέρος των σχέσεων. Πολλοί άλλοι μηχανισμοί φαίνεται να λειτουργούν επίσης. Αυτοί μπορεί να είναι η συμβολή των θρησκευτικών αξιών και πρακτικών, ενισχυμένων από κοινωνικούς δεσμούς και κανόνες, που δίνουν στις θρησκευτικές κοινότητες τις ισχυρές επιπτώσεις τους σε τόσες πτυχές της ακμής της ανθρωπότητας.

Participation in religious services is associated with numerous aspects of human flourishing, including happiness and life satisfaction, mental and physical health, meaning and purpose, character and virtue, and close social relationships. Evidence for the effects of religious communities on these flourishing outcomes now comes from rigorous longitudinal study designs with extensive confounding control. The associations with flourishing are much stronger for communal religious participation than for spiritual-religious identity or for private practices. While the social support is an important mechanism relating religion to health, this only explains a small portion of the associations. Numerous other mechanisms appear to be operative as well. It may be the confluence of the religious values and practices, reinforced by social ties and norms, that give religious communities their powerful effects on so many aspects of human flourishing.

* Tyler J. VanderWeele (2017). Religious Communities and Human Flourishing. Current Directions in Psychological Science. Vol 26, Issue 5, Oct. 2017, Sage Journals. http://journals.sagepub.com/doi/abs/10.1177/0963721417721526

Copyright, 31/10/17, I. N. T.

 

 

Αληθινός, αυθεντικός εαυτός

Η έννοια του "αληθινού/αυθεντικού εαυτού" δεν στέκει επιστημονικά γιατί είναι υποκειμενική και δεν επαληθεύεται συμπεραίνουν σημαντικοί ερευνητές ψυχολόγοι και φιλόσοφοι σε πρόσφατη δημοσίευση*. Όμως, είναι χρήσιμο να γνωρίζουμε ότι οι άνθρωποι - και μάλιστα οι άνθρωποι σε διαφορετικούς πολιτισμούς - αντιλαμβάνονται την έννοια ως "τον ηθικό και καλό εαυτό τους", και είναι χρήσιμο γιατί αυτό βοηθά την κρίση και τη συμπεριφορά τους ώστε να διαμορφώνουν κοινωνικούς δεσμούς.

* Nina StrohmingerJoshua KnobeGeorge Newman (2017). The True Self: A Psychological Concept Distinct From the Self. Perspectives on Psychological Science.Vol 12, Issue 4.

Copyright, 8/9/17, I. N. T.

 

 

Τα πάθη της ψυχής

Απόσπασμα του Jean-Claude Larchet, Διδάκτωρα Φιλοσοφίας και Διδάκτωρα Θεολογίας του Πανεπιστημίου του Στρασβούργου, που περιλαμβάνεται στο κεφάλαιο "Φρουδική και χριστιανική ανθρωπολογία ως θεμέλια της ψυχοθεραπείας, σελ. 127, του ιδίου, στον τόμο με τίτλο "Θεραπεύοντας" Ορθόδοξη Θεολογία και Ψυχοθεραπεία, Συγκλίσεις και Αποκλίσεις, Αθήνα 2012:

Σύμφωνα με τον Άγιο Μάξιμο*, από τη διπλή αυτή τάση του ανθρώπου, να επιδιώκει την ηδονή και να αποφεύγει τον πόνο για να ικανοποιήσει την εγωιστική αγάπη για τον εαυτό του (τη φιλαυτία του) γεννιούνται όλα τα πάθη, όλες οι πνευματικές ασθένειες.

δίνοντας ένα μακροσκελέστατο κατάλογο παθών, τα κατανέμει σε τρεις κατηγορίες:

1. τα πάθη που απορρέουν από την επιδίωξη της ηδονής,

2. τα πάθη που απορρέουν από την αποφυγή του πόνου (ή την αποφυγή της δυσαρέσκειας),

3. τα πάθη που είναι αποτέλεσμα της σύζευξης αυτών των δύο τάσεων.

"Από παράλογη αγάπη για τον εαυτό μας αναζητάμε την ηδονή και προσπαθούμε να αποφύγουμε την οδύνη κι έτσι επινοούμε και γεννάμε αναρίθμητα φθαρτικά πάθη. Αν, για παράδειγμα, υπηρετούμε την φιλαυτία με την ηδονή, γεννάμε την γαστριμαργία, την υπερηφάνεια, την ματαιοδοξία, την έπαρση, την φιλαργυρία, την πλεονεξία, τον αυταρχισμό, την καύχηση, την αλαζονεία, την ανοησία, την τρέλα, την οιήση, τον εγωισμό που σκοτίζει το νου, την περιφρόνηση, τον υβριστικό τρόπο, την ασέβεια, τα ανόητα αστεία, την ασωτεία, την ακολασία, τον κομπασμό, το χάζεμα, την βλακεία, τα πειράγματα, τις κοροιδίες, την πολυλογία, την φλυαρία, την αισχρολογία και τα λοιπά της ίδιας κατηγορίας.  Αν πάλι η οδύνη ταλαιπωρεί την φιλαυτία μας, γεννιέται θυμός, φθόνος, μίσος, έχθρα, μνησικακία, κοροιδία, διασπορά κατάκρισης, συκοφαντία, λύπη, απελπισία, απόγνωση, άρνηση της θείας πρόνοιας, βαριεστημάρα, αναβλητικότητα, κακή διάθεση, κατάθλιψη, λιγοψυχία, πένθος ανάρμοστο, κλάματα, κατήφεια, θρήνοι, ζήλεια, ζηλοτυπία, δυσανασχέτηση από ζήλεια, και όσα άλλα πάθη προέρχονται από τη στέρηση των ηδονών. Και όταν από κάποιες αιτίες γεννιέται η μοχθηρία, δηλαδή η σύνθεση των δύο αντιθέτων αισθημάτων, ηδονής-οδύνης, τότε παράγουμε την υποκρισία, την ειρωνία, τον δόλο, την προσποίηση, την κολακεία, την με κάθε τρόπο προσπάθεια να αρέσουμε στους ανθρώπους και όλες τις άλλες επινοήσεις της κακής αυτής σύνθεσης" (Προς Θαλάσσιον περί διαφόρων απόρων, Πρόλογος, P.G. 90, 256B-D, ΕΠΕ 14Β, 43-45).

* Μάξιμος Ομολογητής (580 Κωνσταντινούπολη - 662 Λαζική, Πόντος) μία από τις σημαντικότερες ιστορικές και εκκλησιαστικές προσωπικότητες της βυζαντινής περιόδου, όπως γράφει η Βικιπαίδεια.

Copyright, 20/4/17, I. N. T.

 

 

Ηθική και διλήμματα

Από την ηθική φιλοσοφία (των αθρώπων της πόλης που κάνουν πολλές δηλώσεις, όπως παρατηρήσαμε στις 16/2/17, χωρίς κριτικό πνεύμα και με βραχεία μνήμη), περνάμε στα ηθικά διλήμματα των ανθρώπων της ίδιας πόλης που ρωτούν στην προσπάθειά τους να πάρουν υπεύθυνα αποφάσεις.

Ηθική φιλοσοφία:

Ηθικός ρεαλισμός (moral realism): γενική δήλωση πχ. «Αυτό είναι κακό».

Υποκειμενισμός (subjectivism): προσωπική δήλωση πχ. «Αυτό είναι κακό κατά την κρίση μου».

Συναισθηματισμός (emotivism): προσωπική έκφραση (με υποβόσκουσα διάθεση επιρροής) πχ. «Κάτω το κακό».

Καθοδηγητισμός (prescriptivism): διδακτική ή απαγορευτική έκφραση πχ. «Μην κάνεις το κακό».

Ηθικά διλήμματα:

Πώς να ζήσω μια καλή ζωή;

Τι είναι το καλό και το κακό;

Ποια είναι τα δικαιώματα και οι υποχρεώσεις μου;

Τι είναι το σωστό και το λάθος;

Οι απαντήσεις θα προέλθουν από κάποιον ή κάποιους από τους παρακάτω τρόπους: από το Θεό και τη θρησκεία, από την ανθρώπινη συνείδηση και διαίσθηση, από την ανάλυση του κόστους και του οφέλους των αιτίων και των αποτελεσμάτων, από το παράδειγμα των ανθρώπων που λειτουργούν ως πρότυπα, από την επιθυμία να κάνουν οι άνθρωποι το καλύτερο σε κάθε ξεχωριστή περίσταση, από την πολιτική εξουσία και τον πολιτισμό.

Οι τρεις ερωτήσεις του Σκωτσέζου Φιλόσοφου Αλασντάιρ Μάσιντιρ (1929-):

Ποιος είμαι;

Ποιος θέλω να γίνω;

Πώς θα φτάσω εκεί;

Οι τρεις ερωτήσεις του Σέρβου Θεολόγου π. Νικολάι Βελιμίροβιτς (1980-1956):

Ποιος είμαι;

Πόσος είμαι;

Για τι είμαι;

Copyright, 19/2/17, I. N. T.

 

 

Ερωτήσεις

Υπάρχει χρόνος για ερωτήσεις άραγε;

Σήμερα ακούγονται περισσότερες δηλώσεις παρά ερωτήσεις.

Στην ψυχολογία διατυπώνουμε ερωτήσεις. Ανοιχτές ερωτήσεις. Στη συνέχεια κάνουμε υποθέσεις και διερευνούμε εάν επιβεβαιώνονται ή διαψεύδονται.

Να μερικές, ενδεικτικές:

Τι σχέση έχει η πληροφορία με τη γνώση και τη μάθηση;

Η ανταλλαγή απόψεων με το διάλογο;

Οι διαφορετικές αντιλήψεις με τη σύγκρουση;

Η ανωνυμία με την ελευθερία και την ασφάλεια;

Copyright, 16/2/17, I. N. T.

 

 

Έρως και Ψυχή

Έρως και Ψυχή, Αντόνιο Κανόβα, Μουσείο του Λούβρου

By I, Sailko, CC BY 2.5, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=5895300

Ο Έρωτας στην πόλη σήμερα κρύφτηκε από το πολύ το κρύο μέσα σε χοντρά ρούχα.

Όσοι τον κατάλαβαν είπαν πως είναι βιαστικός, ευτραφής και πως δεν κρατάει τόξο, αλλά smartphone, από όπου στέλνει ερωτικά βέλη με τα social media.

O Έρωτας σήμερα ρίχνει τα βέλη του κυριαρχώντας στην Ψυχή; Ή

Ο Έρωτας απολαμβάνει τη σχέση του με την Ψυχή, όσο την απολαμβάνει κι εκείνη;

Aνήμερα της ορθόδοξης γιορτής του έρωτα των Αγίων Ακύλα και Πρισκίλλης και περιμένοντας τον καθολικό Άγιο Βαλεντίνο της 14ης Φεβρουαρίου, διαβάζουμε το μύθο του Απουλήιου για την Ψυχή και τον Έρωτα, και ακούμε το τραγούδι της Edith Piaf "L' hymne a l' amour", οι στίχοι του οποίου λέγεται ότι είναι βασισμένοι στο κείμενο του Αποστόλου Παύλου "Ο ύμνος της αγάπης" Προς Κορινθίους Α’ Επιστολής. Συνδυασμός γραφής, μουσικής και γλυπτικής από όλες τις εποχές, ως "φόντο" για να παρατηρήσουμε τον άνθρωπο της πόλης σήμερα, που ζει την αγάπη και τον έρωτα με τη δική του ψυχή. Αυτό το "φόντο" αποτελεί ένα πολιτισμικό πλαίσιο μέσα από το οποίο αναδεικνύονται οι εκφάνσεις του έρωτα, της αγάπης και της ψυχής, αναπόφευκτα αρχετυπικές, αν και προσλαμβάνουν τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά της εποχής τους. Το πολιτισμικό πλαίσιο βέβαια καθορίζεται από την κυρίαρχη κουλτούρα και παραλείπει την αντικουλτούρα, η οποία θα ολοκλήρωνε την εικόνα του σύγχρονου πολιτισμού. Διάλογος μεταξύ κουλτούρας και αντικουλτούρας θα μπορούσαν να είναι τα παραπάνω ερωτήματα και πολύ περισσότερα.

Copyright, 13/2/17, I. N. T.

 

 

Υπαρξιακές αγωνίες

Tα τρομαχτικά και τα γελοία πρόσωπα της εξουσίας, οι κρυφές, μασκαρεμένες ή μη αναγνωρισμένες μορφές εξουσίας, οι μυστικοπαθείς σχέσεις εκμετάλλευσης και καταπίεσης, οι φυλετικές, κοινωνικές και λοιπές διακρίσεις, οι προκαταλήψεις, τα στερεότυπα, ο κομφορμισμός και η χειραγώγηση της σκέψης είναι μερικά μόνο από τα δεινά του πολιτισμού μας. Μέσα σε όλα αυτά ο άνθρωπος πασχίζει να βρει τον εαυτό του κι όλο τον χάνει. Από τη συλλογικότητα, στην ατομικότητα και πάλι πίσω στη συλλογικότητα, αιώνια παραμένουν τα ερωτήματα "ποιος είμαι", "πόσος είμαι", "για τί είμαι". Αποξένωση από τον εαυτό, συναισθηματική ερημιά, εσωτερικές συγκρούσεις λόγω αντικρουόμενων αναγκών, σύγκρουση του ανθρώπου με τον εαυτό του, είναι ό,τι ταλαιπωρεί τον άνθρωπο που ζει, νιώθει και σκέφτεται τη ζωή, χωρίς να αφήνεται στη μοίρα του. Ίσως από αυτή τη μάχη κάτι μπορεί να κερδηθεί, ακόμα κι αν δεν πρόκειται για νίκη. Τι μπορεί να είναι αυτό είναι πολύ προσωπική υπόθεση, αν και όχι ανεξάρτητη από κοινωνικές υποθέσεις. Για αυτό και η σημασία της ψυχολογίας.

Copyright, 16/1/17, I. N. T.

 

 

Ενημερωθείτε για τις Ψυχολογικές Υπηρεσίες μας

 

 

Εάν έχετε απορίες ή σχόλια, θα χαρώ για την επικοινωνία.

Πρόσωπο επικοινωνίας

Ιωάννα Ν. Τριπερίνα, Ψυχολόγος MSc Occ Psy

 

Κλείστε ένα ραντεβού

 

 

www.clevercareer.gr, copyright Ι.Ν.Τ, 1997-2018